Τι είναι το υπολογιστικό νέφος;

Source: https ://pixabay.com/pl/illustrations/chmura-komputer-hosting-3406627/

Το υπολογιστικό νέφος είναι μια τεχνολογία που αναφέρεται συχνότερα από τους ειδικούς ως μία από τις βασικές τεχνολογίες του μέλλοντος. Αλλά τι σημαίνει στην πραγματικότητα ο όρος                                     ” υπολογιστικό νέφος “;

Το Εθνικό Ινστιτούτο Προτύπων και Τεχνολογίας (NIST) περιγράφει τη τεχνολογία ως «ένα μοντέλο που επιτρέπει την εύκολη και συνεχή πρόσβαση σε δίκτυο μιας κοινής ομάδας διαμορφώσιμων υπολογιστικών πόρων (π.χ. δίκτυα, διακομιστές) που παρέχεται άμεσα και διατίθεται, με ελάχιστη προσπάθεια διαχείρισης ή αλληλεπίδρασης από τον πάροχο των υπηρεσιών. ”

Καθώς ο παραπάνω ορισμός μπορεί να φαίνεται αρκετά περίπλοκος, μπορούμε να πούμε με άλλα λόγια πως το υπολογιστικό νέφος, είναι η χρήση των δυνατοτήτων που παρέχει η πληροφορική (πχ  χρήση ειδικού λογισμικού & υπηρεσιών) χωρίς την ανάγκη να υπάρχουν αυτά τα εργαλεία στον υπολογιστή που χρησιμοποιούμε εκείνη τη στιγμή, αλλά βρίσκοντάς τα, με την αγορά κάποιας υπηρεσίας υπολογιστικού νέφους.

Ουσιαστικά λοιπόν, χρησιμοποιείτε μερικά συγκεκριμένα εργαλεία πληροφορικής χωρίς να τα αγοράσετε, που όμως είναι διαθέσιμα μέσα από κάποιον τρίτο πάροχο  (εφαρμογές, χώρο αποθήκευσης) και τον πληρώνετε.

Και έτσι, ένα πρώτο ερώτημα που έρχεται στο μυαλό μας σχετικά με αυτήν την τεχνολογία, είναι το πώς επηρεάζει τη ζωή μας και γιατί αξίζει να την εφαρμόσουμε κάπου.

Τα οφέλη του υπολογιστικού νέφους

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν εξηγώντας τι είδους κέρδη μπορεί να έχει ένας επιχειρηματίας (ή οποιοσδήποτε άλλος χρήστης) από τη χρήση μιας τέτοιας τεχνολογίας:

α) Κόστος.

Η επαγγελματική χρήση του υπολογιστικού νέφους μπορεί να έχει κάποιο κόστος, αλλά ταυτόχρονα, μπορεί να μειώσει δραστικά τα έξοδα που θα έπρεπε να επιβαρυνθεί μια εταιρεία εάν αποφάσιζε να χρησιμοποιήσει τους δικούς της διακομιστές για την αποθήκευση των δεδομένων (κόστος αγοράς, εγκατάσταση, κλιματισμός, ενοικίαση χώρου, υποστήριξη IT και πολλά άλλα περισσότερο). Επομένως, παρόλο που υπάρχει το κόστος χρήσης του cloud, στο τέλος μπορεί να αποδειχθεί πιο φθηνό και πιο αποτελεσματικό.

β) Ασφάλεια.

Παρόλο που με την πρώτη ματιά μπορεί να φαίνεται λιγότερο ασφαλές από το να έχετε πχ τους δικούς σας διακομιστές/υπολογιστές, θυμηθείτε όπως είπαμε και προηγουμένως, ότι θα πρέπει να μεριμνήσετε για τα δικά σας αντίγραφα ασφαλείας, την κατάλληλη προστασία των δεδομένων, τις ενημερώσεις ασφαλείας κ.λπ.

Στην περίπτωση του υπολογιστικού νέφους, θα επωφεληθείτε από τους επαγγελματίες (συνήθως μεγάλες εταιρείες) που παρέχουν το υψηλότερο επίπεδο ασφάλειας με αυτή τη τεχνολογία. Μπορείτε επίσης να χρησιμοποιήσετε διαφορετικούς τύπους υπολογιστικών νεφών για να αυξήσετε την ασφάλεια ή μπορείτε να μετακινήσετε μόνο ένα μέρος των δεδομένων σας και να διατηρήσετε τα πιο ιδιωτικά από αυτά στους δικούς σας διακομιστές/υπολογιστές.

γ) Απλότητα και εξοικονόμηση χρόνου.

Το υπολογιστικό νέφος είναι εύκολο στη χρήση και δεν απαιτεί προηγμένες δεξιότητες πληροφορικής. Αυτό μας επιτρέπει να επικεντρωθούμε αυστηρά στη λειτουργία της επιχείρησης χωρίς να πρέπει να δώσουμε προσοχή για τη συντήρηση των διακομιστών κ.λπ.

Ακόμα διευκολύνει τους προγραμματιστές να σχεδιάσουν ή να δοκιμάσουν διάφορες εφαρμογές. Η εξοικονόμηση χρόνου οφείλεται στο γεγονός ότι δεν χρειάζεται να διαχειρίζεστε κάθε στοιχείο μόνοι σας (ή μέσω των υπαλλήλων σας). Η εξοικονόμηση χρόνου μπορεί επίσης να γίνει και με τη χρήση έτοιμων λύσεων αντί να δημιουργούνται από το μηδέν.

δ) Ευελιξία.

Η χρήση του υπολογιστικού νέφους, παρέχει ευέλικτες λύσεις. Αυτό στην πράξη σημαίνει ότι μπορείτε να τις χρησιμοποιήσετε με οποιοδήποτε εξοπλισμό που είναι συνδεδεμένος στο διαδίκτυο. Αυτό φυσικά σημαίνει πως οι επιχειρηματίες δεν χρειάζεται πια να έχουν φυσικά γραφεία για να διευθύνουν την επιχείρησή τους. Επιπλέον, η ευελιξία αυτής της λύσης εκφράζεται και μέσα από το γεγονός πως η υπηρεσία μπορεί εύκολα να προσαρμοστεί σύμφωνα με τις εκάστοτε ανάγκες, επιτρέποντας έτσι στους επιχειρηματίες να πληρώνουν και να χρησιμοποιούν μόνο τα εργαλεία που χρειάζονται.

ε) Άνεση.

Η χρήση του υπολογιστικού νέφους είναι εύκολη καθώς ένας επιχειρηματίας δεν χρειάζεται να ανησυχεί για την έλλειψη χώρου στους τοπικούς υπολογιστές που χρησιμοποιούν ξεπερασμένη τεχνολογία, ούτε για την πιθανότητα ότι ένα σοβαρό σφάλμα θα σταματήσει τη λειτουργία της εταιρείας και ότι δεν θα έχουν προστατευτεί επαρκώς τα δεδομένα.

Ωραία λοιπόν όλα αυτά, αλλά πώς θα ξεκινήσετε να χρησιμοποιείτε το υπολογιστικό νέφος;

Πρώτα απ’ όλα, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ορολογία και μερικές έννοιες σχετικά με τα μοντέλα και τους τύπους αυτής της τεχνολογίας.

Τύποι υπολογιστικού νέφους

Πριν αποφασίσετε να αγοράσετε κάποια υπηρεσία υπολογιστικού νέφους, θα πρέπει να γνωρίζετε τις διάφορες μορφές που υπάρχουν. Όσον αφορά τον τύπο, υπάρχουν βασικά τρεις κατηγορίες:

• Δημόσιο νέφος.
• Ιδιωτικό νέφος
• Υβριδικό νέφος

Το καθένα από αυτά έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και απευθύνεται σε συγκεκριμένο αγοραστικό κοινό.

Δημόσιο νέφος

Το δημόσιο νέφος είναι ένας τύπος υπολογιστικού νέφους. Ο χρήστης βασίζεται σε εξωτερικούς παρόχους που του προσφέρουν αποθήκευση δεδομένων ή  επεξεργαστική ισχύ. Σε αυτήν την περίπτωση, όλες οι εργασίες που σχετίζονται με τις υπηρεσίες βασίζονται στο φορέα παροχής υπηρεσιών. Ένα από τα πιο σημαντικά προβλήματα στην περίπτωση ενός δημόσιου νέφους είναι η περιορισμένη έλλειψη εξατομίκευσης των εργαλείων. Η εταιρεία πληρώνει το “πόσο” χρησιμοποιεί αυτές τις παροχές. Έτσι, ο επιχειρηματίας δεν χρειάζεται να ανησυχεί για το αρχικό κόστος (όπως η αγορά διακομιστών, τους διαχειριστές πληρωμών και ούτω καθεξής). Χάρη στις χαμηλές οικονομίες κλίμακας, αυτή είναι μια πολύ αποδοτική μέθοδος.

Ιδιωτικό νέφος

Το ιδιωτικό νέφος είναι διαφορετικό, καθώς μόνο συγκεκριμένοι χρήστες μπορούν να το χρησιμοποιήσουν. Κατά κανόνα, ανήκει σε μία εταιρεία/οργανισμό και χρησιμοποιείται από τους υπαλλήλους της. Μια τέτοια λύση επιτρέπει μεγαλύτερο έλεγχο της χρήσης και της ασφάλειας δεδομένων. Οι εταιρείες χρειάζονται τη δική τους υποδομή πληροφορικής για να εγκαταστήσουν ένα περιβάλλον που όμως μπορεί να προσαρμοστεί στις ανάγκες της εταιρείας/οργανισμού.

Υβριδικό νέφος

Ένα υβριδικό νέφος αποτελεί το συνδυασμό δημόσιων και ιδιωτικών νεφών. Συνίσταται στο γεγονός ότι ένας οργανισμός μπορεί να χρησιμοποιήσει την υπολογιστική ισχύ ενός δημόσιου νέφους  και ταυτόχρονα να χρησιμοποιεί το ιδιωτικό νέφος ώστε να επιτύχει  μεγαλύτερη ασφάλεια δεδομένων.

Μερικές φορές μπορείτε επίσης να συναντήσετε άλλους (λιγότερο συνηθισμένους) τύπους υπολογιστικού νέφους. Μεταξύ αυτών μπορούμε να διακρίνουμε για παράδειγμα:

Πολλαπλό νέφος

Αυτός ο όρος συχνά εκλαμβάνεται ως υβριδικό νέφος και είναι ένα περιβάλλον που βασίζεται σε πολλά ταυτόχρονα νέφη. Αυτό συμβαίνει όταν ένας οργανισμός ή μια εταιρεία χρησιμοποιεί αρκετούς παρόχους υπολογιστικών νεφών όπου άλλοτε μπορεί να  είναι όλοι δημόσιοι ή όλοι ιδιωτικοί ή ακόμα και συνδυασμός τους.

Νέφος κοινότητας

Ένα άλλο παράδειγμα του υπολογιστικού νέφους είναι το νέφος της κοινότητας, στο οποίο ένα υπολογιστικό νέφος μοιράζεται μεταξύ πολλών συγκεκριμένων οργανισμών (ή υπαλλήλων). Ένα τέτοιο σύννεφο μπορεί να έχει νόημα μόνο για εταιρείες που μοιράζονται την ίδια αποστολή ή έχουν τις ίδιες απαιτήσεις ασφάλειας.

Μοντέλα υπολογιστικού νέφους

Στη συζήτησή μας σχετικά με το cloud computing, αξίζει να αναφέρουμε τα μοντέλα υπηρεσιών που παρέχουν τα υπολογιστικά νέφη. Πολύ συχνά αυτά παρουσιάζονται με τη μορφή μιας πυραμίδας.

Αυτός ο τρόπος παρουσίασης αντικατοπτρίζει πολύ καλά τη σχέση μεταξύ τους και πόσο μεγάλη είναι η περιοχή που καλύπτουν.

Μπορούμε να πούμε ότι όσο υψηλότερο είναι το μοντέλο στο σχήμα της πυραμίδας, τόσο λιγότερες δεξιότητες πληροφορικής πρέπει να έχει κάποιος (ο αριθμός των δραστηριοτήτων που διαχειρίζεστε μειώνεται).

• Το SaaS είναι ένα πεδίο στο οποίο εργάζονται οι τελικοί χρήστες.
• Το PaaS είναι ένα πεδίο στο οποίο εργάζονται οι προγραμματιστές.
• Το IaaS είναι το πεδίο στο οποίο εργάζονται οι διαχειριστές πληροφορικής.

Τι σημαίνουν όμως αυτοί οι όροι;

Μοντέλα υπολογιστικού νέφους:

• IaaS (Υποδομή ως υπηρεσία)

Το IaaS είναι ο ευρύτερος τύπος μιας τέτοιας υποδομής. Διασπώντας αυτό το ακρωνύμιο σε τμήματα, αξίζει να κατανοήσετε τι σημαίνει “Υποδομή” σε αυτήν την περίπτωση. Όπως υποδηλώνει το όνομα, ο πελάτης διαθέτει μια κάποια προ υπάρχουσα υποδομή πληροφορικής.

Αυτό σημαίνει ότι ο πελάτης λαμβάνει:

• Μέσα αποθήκευση,
• Υπολογιστικούς υπολογισμούς (ο προμηθευτής παρέχει εικονικοποιημένες μονάδες επεξεργασίας, γραφικών κλπ),
• Πόρους δικτύου.

Επίσης αυτό σημαίνει πως, αντί να αγοράζετε διακομιστές και υλικό, τους «νοικιάζετε» από εξωτερικό πάροχο σε εικονική μορφή. Ο πελάτης χρησιμοποιεί τα προγράμματα και τις εφαρμογές του, οι οποίοι βρίσκονται στους διακομιστές του προμηθευτή, χρησιμοποιώντας την επεξεργαστική τους ισχύ.

Όσον αφορά τα μοντέλα πληρωμών, υπάρχουν πολλά, αλλά μεταξύ αυτών το πιο δημοφιλές  είναι το μοντέλο pay-as-you-go (πλήρωσε μόνο ότι χρησιμοποιείς) . Ο χρήστης πληρώνει για το χρόνο χρήσης (ώρες, εβδομάδες κ.λπ.) ή / και τον τόπο που χρησιμοποιείται (για το μέγεθος των αρχείων).

Πάροχοι αυτής της τεχνολογίας είναι για παράδειγμα:

• Amazon AWS
• DigitalOcean
• Microsoft Azure
• Rackspace Open Cloud
• Google Compute Engine
• HP Enterprise Converged
• ΙBM SmartCloud Enterprise

• PaaS (Πλατφόρμα ως υπηρεσία)

Όσον αφορά το μοντέλο PaaS, η λέξη κλειδί είναι εδώ: “Πλατφόρμα”. Αυτό το μοντέλο απευθύνεται ειδικά σε προγραμματιστές για ανάπτυξη λογισμικού, δοκιμών κ.λπ., επειδή ο πωλητής παρέχει εργαλεία τα οποία μπορούν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά. Ο προμηθευτής αναλαμβάνει επίσης τις ευθύνες, για παράδειγμα, στην ασφάλεια, στην παροχή λογισμικού και στη δημιουργία αντιγράφων ασφαλείας.

Επιπρόσθετα, ο πωλητής παρέχει εδώ το λεγόμενο περιβάλλον ανάπτυξης, το οποίο μπορεί να μειώσει το χρόνο εργασίας των προγραμματιστών. Τα εργαλεία που προσφέρονται σε εταιρείες συνήθως περιλαμβάνουν επίσης υπηρεσίες ανάλυσης επιχειρήσεων ή παρακολούθηση.

Το PaaS είναι επίσης ιδανικό για εργασία σε ένα προϊόν από άτομα από διαφορετικά μέρη / ζώνες ώρας, καθώς όλο το περιβάλλον είναι προσβάσιμο μέσω του διαδικτύου.

Μερικοί πάροχοι PaaS:

• Oracle Cloud Platform
• Google App Engine
• Microsoft Azure
• Salesforce aPaaS
• Red Hat OpenShift PaaS
• Mendix aPaaS
• SAP Cloud Platform

• SaaS (Λογισμικό ως υπηρεσία)

Το SaaS είναι το υψηλότερο επίπεδο στην πυραμίδα όσον αφορά τα μοντέλα cloud, πράγμα που σημαίνει ότι απαιτεί ένα βασικό επίπεδο δεξιοτήτων πληροφορικής από τον χρήστη. Είναι πολύ κοινό και μάλλον το έχετε χρησιμοποιήσει πολλές φορές χωρίς να το συνειδητοποιήσετε. Χρησιμοποιείτε υπολογιστικά φύλλα Google; Τότε χρησιμοποιήσατε ένα SaaS. Σε αυτήν την περίπτωση, ως πελάτης, σας παρέχονται όλα από τον πωλητή και δεν χρειάζεται να ανησυχείτε για τις λειτουργίες πληροφορικής. Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να διαχειριστείτε το λογισμικό (δεν χρειάζεται να το εγκαταστήσετε ή να το ενημερώσετε), είναι στο υπολογιστικό νέφος όπως λέμε, στο οποίο μπορείτε να αποκτήσετε πρόσβαση με το πρόγραμμα περιήγησής σας ή να δημιουργήσετε αντίγραφα ασφαλείας κ.λπ.

Κατά κανόνα, οι πληρωμές λειτουργούν εδώ βάσει ενός μοντέλου συνδρομής (πληρώνετε για την υπηρεσία σε μηνιαία βάση), ορισμένες μπορεί να είναι δωρεάν (σε περιορισμένη λειτουργικότητα).

Μερικοί πάροχοι SaaS:

• Salesforce
• Microsoft (για παράδειγμα Office 365)
• Adobe Creative Cloud
• Google G Suite
• Slack
• Cisco

Εκτός από αυτούς τους τρεις πιο γνωστούς τύπους, υπάρχουν μερικοί άλλοι, οι οποίοι αναφέρονται λιγότερο συχνά. Είναι σημαντικό να θυμάστε ότι μπορείτε να συνδυάσετε αυτά τα μοντέλα μεταξύ τους.

Ενώ αναζητάτε πληροφορίες σχετικά με αυτά τα μοντέλα, μπορείτε συχνά να συναντήσετε ένα γράφημα το οποίο δείχνει σε ποια κομμάτια είναι υπεύθυνος ο πάροχος υπηρεσιών και σε τι είστε εσείς, ως πελάτης/επιχείρηση.

Εικόνα 1 „Υπηρεσίες υπολογιστικού νέφους”

Source : https://digitalskynet.com/blog/cloud-service-models-saas-paas-iaas-which-is-better-for-your-business

Παραπάνω μπορείτε να δείτε ένα παράδειγμα ενός τέτοιου γραφήματος (στα Αγγλικά), το οποίο μπορείτε να βρείτε μέσα από το blog του Digital Skynet και δείχνει πολύ καλά τον καταμερισμό των ρόλων στα διάφορα μοντέλα.

Είναι επίσης δυνατό να βρείτε μια περιγραφή αυτών των μοντέλων για το παράδειγμα λειτουργίας ενός εστιατορίου ή αυτοκινήτου.

Η IBM Cloud κυκλοφόρησε ένα βίντεο στο YouTube στο οποίο εξηγεί αυτά τα μοντέλα χρησιμοποιώντας το παράδειγμα ενός αυτοκινήτου.

Το IaaS ( Infrastructure as a Service – Υποδομή ως Υπηρεσία ) παρουσιάζεται ως μια μίσθωση ενός αυτοκινήτου. Αυτό σημαίνει ότι επιλέγοντας αυτό το αυτοκίνητο, πρώτα θα κάνετε εμπεριστατωμένη έρευνα, θα δείτε αν σας ενδιαφέρει η απόδοση που έχει το αυτοκίνητο, το χρώμα που έχει, η άνεση στη χρήση και πολλά άλλα. Έτσι στο τέλος το μόνο που θα κάνετε είναι να οδηγείτε το αυτοκίνητο και να πληρώνετε για τα καύσιμα και τις επισκευές που χρειάζονται.

Το PaaS ( Pay as a service – Πληρωμή ως υπηρεσία) προσομοιάζεται με την ενοικίαση ενός αυτοκινήτου. Εκεί τα χαρακτηριστικά που αναφέραμε στο προηγούμενο παράδειγμα, είναι τα αντίθετα, δηλαδή δεν κάνετε τόσο μεγάλη έρευνα, δεν ενδιαφέρεστε τόσο για την απόδοση, αλλά εξακολουθείτε να είστε ο οδηγός και πληρώνετε για τα καύσιμα.

Τέλος το SaaS προσομοιάζεται με το κάλεσμα ενός ταξί. Δεν σας ενδιαφέρει τι είδους αυτοκίνητο είναι το ταξί, τι χρώμα ή τι απόδοση έχει. Επιπλέον, δεν είστε εσείς ο οδηγός και έτσι δεν πληρώνετε για καύσιμα (καθώς όλο αυτό περιλαμβάνεται στην τιμή της υπηρεσίας).

Η ουσία που παρουσιάζεται με αυτόν τον τρόπο, μέσω ενός παραδείγματος, είναι ένας καλός τρόπος για να κατανοήσουμε καλύτερα τις ιδιαιτερότητες αυτών των μοντέλων.

Εκτός από τα προαναφερθέντα, υπάρχουν και άλλα λιγότερο δημοφιλή μοντέλα υπολογιστικού νέφους:

• BMaaS (Τεχνολογία Bare metal ως υπηρεσία)

Σε αυτήν την περίπτωση, οι πελάτες λαμβάνουν φυσικούς διακομιστές/υπολογιστές και μπορούν να τους χρησιμοποιούν με απεριόριστο τρόπο. Μπορούν να χρησιμοποιήσουν οποιοδήποτε λειτουργικό σύστημα και να εγκαταστήσουν τις δικές τους εφαρμογές και έτσι να δημιουργήσουν τις δικές τους εικονικές μηχανές υπολογιστικού νέφους.

Οι πληρωμές για αυτό το μοντέλο, είναι συνήθως μηνιαίες.

• MBaaS (Εφαρμογές κινητών ως υπηρεσία)

Είναι ένα μοντέλο πολύ παρόμοιο με το SaaS, αλλά στοχεύει στη δημιουργία και τον έλεγχο εφαρμογών για κινητά, παρέχοντας μια υποδομή που υποστηρίζει το έργο των προγραμματιστών που στοχεύουν στη δημιουργία εφαρμογών για κινητά. Επομένως, συνιστάται για εταιρείες / νεοσύστατες εταιρείες που ειδικεύονται σε αυτόν τον τομέα.

Τέλος, μπορείτε ακόμα να συναντήσετε μοντέλα όπως:

• CaaS (Περιεχόμενο ως υπηρεσία) / MCaaS (περιεχόμενο διαχειριστή ως υπηρεσία).
• FaaS (Λειτουργία ως υπηρεσία).
• DaaS (Δεδομένα ως υπηρεσία).
• NaaS (Δίκτυο ως υπηρεσία).
• SECaaS (Ασφάλεια ως υπηρεσία).